PGS

ZWO

printen

ADVENT- EN KERSTMOEDERS

01-12-2016

Toeval of niet, de laatste jaren is een aantal Nederlandse boeken verschenen over moeders. Zo schreef Maarten 't Hart een boek over zijn moeder nadat ze was overleden. Hij beschrijft zijn moeder Magdalena (zo luidt ook de titel van zijn boek) als een streng gelovige vrouw met uitgesproken opvattingen. De rode draad in de biografie is haar ziekelijke jaloersheid. Ze leefde permanent in de waan dat haar man, de vader van Maarten 't Hart, voortdurend vreemd zou gaan, terwijl er werkelijk niets aan de hand bleek te zijn.

Een tweede boek over een moeder komt uit de pen van Adriaan van Dis, getiteld: "Ik kom terug". Uit zijn beschrijving blijkt dat de verhouding met zijn moeder vaak gespannen is. Adriaan van Dis portretteert zijn moeder als grillig, afstandelijk en vaak ook als harteloos.
Een derde boek waarin het gaat over een moeder, is afkomstig van de schrijver van Jan Siebelink, "Margje" geheten. Tien jaar geleden heeft deze schrijver al een boek over zijn vader doen uitkomen: "Knielen op een bed violen", het meest verkochte boek sinds de tweede wereldoorlog en nog niet zo lang geleden is er een bioscoopfilm van dit boek gemaakt. "Knielen op een bed violen" is het verslag over een vader die in de ban is geraakt van een loodzwaar, somber makend geloof.  
In Margje staat niet de godvrezende vader maar de wereldse moeder in het middelpunt. Jan Siebelink beschrijft haar als een krachtige, intelligente zelfstandige vrouw met een grote zorg voor haar man en haar gezin.
In dit rijtje boeken past ook "Ma", geschreven door de van de televisie bekende sportcommen-tator en voetbalkenner Hugo Borst. Het is een boek dat handelt over zijn zwaar dementerende moeder in het verpleeghuis. Hugo Borst beschrijft liefdevol hoe zijn moeder steeds verder geestelijk afglijdt.
In genoemde boeken zijn het zonen die herinneringen ophalen aan hun moeder. En opvallend daarbij is hun openheid, zowel negatief als positief. Soms dacht ik bij die openheid wel, moet ik als buitenstaander al die (intieme) wetenswaardigheden tussen moeder een zoon te horen krijgen?
  
Nu is het opvallend dat in de advents- en kerstverhalen ook moeders een hoofdrol spelen. Een jonge vrouw en iemand op leeftijd. Maria en Elizabeth. Veel weten we niet over deze twee. Want hun zonen hebben geen geschriften over hen nagelaten. 
Advent en kerst zijn ondenkbaar zonder vrouwen en moeders. Zij zijn het die de belofte uitdragen en waarmaken. De belofte van het nieuwe leven. Van het nieuwe begin.
Vooral in en door Maria krijgt die eeuwenoude belofte handen en voeten. Gods belofte die vlees en bloed wordt door de geboorte van de Messias. Zonder Maria geen Messias. Een man komt er niet aan te pas. Jozef staat aan de kant. 
.
 
 

Of Maria nu zo blij was met deze zwangerschap? Ze was immers nog zo jong. En toch was er voor haar geen groter eer dan de moeder te worden van een kind dat recht en vrede zal brengen.
Uiteindelijk was het haar eigen vrije beslissing om moeder te worden. En die keuze lag niet voor de hand. Ze was immers ongehuwd. En ongehuwd zwanger worden, daar stond straf op. In het ergste geval steniging.
Gelukkig redt Jozef haar eer door met haar te trouwen. Jozef mocht dan op een zijspoor gerangeerd zijn, maar doordat hij Maria als zijn vrouw aanvaardt, komt hij weer in beeld. Daarmee stelt hij Gods verhaal met deze wereld veilig
 
Als moeder van de Messias wordt Maria in de christelijke traditie de moeder aller moeders genoemd.
Maria kennen we vooral als de advents- en kerstmoeder, zonder wie de Messias niet ter wereld zou zijn gekomen. Vol vreugde en in dankbaarheid ontvangt Maria haar kind dan ook en heet het welkom, ook al zijn de omstandigheden verre van ideaal.
En met Maria denken we vandaag ook aan al die moeders, die zorg dragen voor hun kinderen. Aan moeders die er alleen voor staan. Aan moeders die het financieel amper redden om hun gezin draaiende te houden.  Aan moeders die geen erkenning krijgen voor wat ze doen. En aan moeders die geen rechten hebben en ondergeschikt zijn.
Er zijn slechts weinig moeders, wier leven door één van hun kinderen geboekstaafd worden. Belangrijk is dat al die moeders gezien en erkend worden. 
 
Pier Prins

laatste update.: